راهنمای خرید انگشتر عقیق؛ از تشخیص اصل تا انتخاب رکاب

برای خرید یک انگشتر عقیق ماندگار، ابتدا باید به اصالت، رنگ و نوع سنگ (مانند یمنی یا خراسانی) توجه کنید که هر کدام خواص منحصر به فردی دارند. در قدم بعدی، کیفیت و هنر رکاب (ترجیحاً نقره) و تناسب آن با دست شما، ارزش و زیبایی انگشتر را دوچندان می‌کند. برای یادگیری کامل روش‌های تشخیص عقیق اصل، نکات تکمیلی راهنمای خرید انگشتر عقیق را از دست ندهید.

روش‌های تشخیص نگین اصل از تقلبی در زمان خرید

یکی از مهم‌ترین مسائلی که هنگام خرید انگشتر عقیق باید به آن توجه نمود، تشخیص نگین عقیق اصل از نمونه‌های تقلبی، مصنوعی و بهسازی شده است. در ذیل به بیان نکاتی ساده و کاربردی خواهیم پرداخت تا به راحتی بتوانید انگشتر عقیق اصل را از نمونه‌های تقلبی، مصنوعی یا بهسازی شده آن تشخیص دهید.

در تشخیص نگین اصل به منشا سنگ توجه کنید

از آن‌جا که فروش نمونه‌های طبیعی سنگ‌ها به واسطه دلایلی چون: شرایط استخراج، هزینه‌های فرآوری، کمیاب بودن و…، مقرون به صرفه نبود، بشر درصدد خلق نمونه‌های آزمایشگاهی پرداخت و بدین‌ترتیب، اولین گوهره‌ها در آزمایشگاه‌ها شکل گرفتند. عقیق نیز از جمله سنگ‌هایی است که به دلایل مختلف چون: سودجویی، فراوانی و…، مورد توجه صنعتگران قرار گرفت، از این رو بهتر است هنگام خرید انگشتر عقیق به انواع شاخص‌هایی که می‌توان با آن به تشخیص این تفاوت‌ها پرداخت، توجه کنید.

الف) میزان مقاومت نسبی

سنگ عقیق از لحاظ درجه سختی نسبی در رتبه 7 قرار گرفته است و این بدان معنا است که در اثر برخورد با اشیاء مختلف به ندرت دچار خراشیدگی یا آسیب می‌شود. البته آزمایشی بسیار ساده برای راستی‌آزمایی سنگ عقیق اصل از نمونه‌های تقلبی و بدلی آن این است که سنگ را روی شیشه بکشید. در صورت اصالت سنگ عقیق، خواهید دید که آن، روی شیشه یا سنگ‌هایی چون: یشم، لاجورد یا فیروزه خط می‌اندازد.

ب) درجه و دما

سنگ عقیق از دمای خاصی برخوردار است، یعنی تغییرات دما تأثیری در دمای نگین ندارد. برای مثال در فصل زمستان که دمای محیط سرد است، عقیق گرم‌تر و در فصل تابستان که دمای محیط گرم است، عقیق خنک‌تر حس می‌شود. این در حالی است که نمونه‌های بدلی و مصنوعی، فاقد این خاصیت هستند و دمای یکسان با محیط دارند.

ج) میزان شفافیت

عقیق طبیعی از لحاظ شفافیت در رده سنگ‌های شفاف تا مات قرار می‌گیرد. این در حالی است که نمونه‌های مصنوعی آن دارای شفافیت بالاتری نسبت به عقیق هستند.

در راهنمای خرید انگشتر عقیق باید گفت برای شناسایی عقیق نیمه‌شفاف از نمونه‌های مصنوعی آن، کافی است عقیق را در برابر نور قرار دهید و در صورتی که هرج و مرج، بی‌نظمی و حالت‌هایی ابرو باد یا کندویی در سنگ عقیق دیدید، نشانه‌ای بر اصالت آن قرار دهید. این در حالی است که در نمونه‌های مصنوعی، نگین کاملاً یکدست و بدون هیچ اعوجاجی (مانند شیشه رنگ شده) خواهد بود.

د) وزن مخصوص سنگ

وزن مخصوص سنگ عقیق 2.65 تا 2.57 است که به راحتی توسط ترازوهای مخصوص و افراد متخصص قابل اندازه‌گیری می‌باشد.

بیشتر بخوانید: راهنمای خرید انگشتر عقیق زنانه

اهمیت رنگ در تشخیص اصالت سنگ قیمتی

در ادامه راهنمای خرید انگشتر عقیق باید گفت بسیاری از سنگ‌ها پس از استخراج از معادن، از کیفیت مرغوبی برخوردار نیستند و ارزش افزوده آنها به دلیل حضور ناخالصی یا کیفیت رنگ و در نهایت، تقاضای مشتری کم می‌باشد.

بنابراین صنعتگران این حوزه، به بهسازی سنگ‌های کم کیفیت پرداختند و بدین‌‌سان، کیفیت آنها را تا مقادیر بسیار بالایی تغییر دادند و حتی در بعضی موارد، کیفیت آنها را به بالاتر از سنگ طبیعی بسیار مرغوب ارتقا دادند. در ذیل کاربردی‌ترین روش‌های تشخیص سنگ عقیق بر اساس رنگ تبیین خواهد شد.

• رنگ طبیعی نگین: عقیق سنگی است که در طیف کامل رنگی از قرمز تا بنفش در طبیعت وجود دارد. از این رو در صورتی که نگین عقیق شما در طیف رنگی مذکور قرار دارد، شما می‌توانید آن را دلیلی بر اصل بودن نگین عقیق خود تلقی کنید.

• رنگ بهسازی شده نگین: روش مشخصی برای تشخیص رنگ نگین بهسازی شده وجود ندارد و در این مواقع، لازم است به شخصی باتجربه اکتفا کنید تا به شناسایی نگین عقیق اصل از تقلبی و بهسازی شده بپردازد.

بیشتر بخوانید: انواع عقیق

به محل استخراج سنگ توجه داشته باشیم

سنگ عقیق از جمله سنگ‌هایی است که به واسطه فراوانی آن در طبیعت قیمت پایینی دارد، اما از آنجا که دین اسلام سفارش مؤکدی به گونه‌ای از این نوع سنگ (عقیق یمنی) داشته، میزان تقاضا و قیمت این نوع از سنگ عقیق بسیار افزایش یافته است.

ما در این پژوهش بر آن هستیم تا اطلاعات تجربی و کارآمدی را که طی سالیان دراز کسب و کار در این حوزه به دست آورده‌ایم، در اختیار شما گذاریم تا بتوانید عقیق یمنی را از سایر گونه‌های عقیق تشخیص دهید.

در درجه اول باید گفت حتی متخصصین حوزه سنگ با مدرک Gemological Institute of America (GIA)، به دلیل عدم وجود منبع علمی شفاف برای شناسایی عقیق یمن از سایر نمونه‌های عقیق، قادر به بیان نظر قطعی درباره محل استخراج عقیق نیستند، مگر اینکه خود به وارد کردن این نوع سنگ از یمن پرداخته باشند.

اما ساده‌ترین نکات برای تشخیص عقیق اصل یمن از عقیق تقلبی که بباید به آن توجه کنید، موارد ذیل است:

1. برای خرید عقیق یمنی، حتماً نزد فروشنده‌ای با اصالت و قابل اعتماد روید تا شما را از صحت ورود سنگ از یمن مطمئن سازد.
2. عقیق یمن تنها عقیقی است که نور به طور مساوی داخل آن پخش می‌شود. از این رو در تمام سطح نگین، رنگی یکدست به چشم می‌خورد، در حالی که سایر عقیق‌ها به این شکل نیست و حاشیه نگین پررنگ‌تر از میانه آن دیده می‌شود.
3. بسیاری از نگین‌های عقیق، مانند عقیق‌های رنگی و خراسانی در برابر نور حالت لانه زنبوری از خود نشان می‌دهند، پس هرگز این امر را ملاک تشخیص عقیق یمنی قرار ندهید.

به انکلوزیون‌های سنگ توجه داشته باشید

به طور کلی وجود ناخالصی، ترک یا بافت لایه لایه از میزان ارزش عقیق می‌کاهد، اما چنانچه این ادخال‌ها به صورت نماد یا طرحی ویژه خودنمایی کنند، باعث ارزش افزوده نگین در زمان خرید انگشتر عقیق می‌شوند. پس در صورتی که ادخال موجود در نگین عقیق انگشتر شما طرحی خاص داشته باشد، قیمت آن افزایش می‌یابد.

بیشتر بخوانید: راهنمای خرید انگشتر شجر

انواع تراش مناسب انگشتر عقیق

به طور معمول، تراش‌های گوناگونی روی نگین برای زیباتر جلوه یافتن آن پیاده می‌شود، اما بهترین نوع تراش برای نگین انگشتر عقیق، تراش دامله است. اما چرا دامله؟

تراش دامله (CABOCHEN) عموماً برای اکثر سنگ‌های مات یا نیمه شفاف (مانند عقیق و سایر اعضای خانواده کلسدونی)، سنگ‌هایی که با وجود کیفیت رنگ، شفافیت و پاکی لازم را برای تراش صفحه‌ای ندارند (مانند یاقوت کبود)، سنگ‌های لایه‌ای و در نهایت، سنگ‌هایی که سختی نسبی کمتر از 7 دارند (مانند: فیروزه، لاجورد و …)، به کار می‌رود تا نه تنها زیبایی نگین را نمایش دهد، بلکه خراش‌های کوچکی که در اثر استفاده روی نگین پدیدار می‌شود را بپوشاند.

البته این تنها دسته‌بندی برای تراش دامله در سنگ‌ها نیست، برای مثال سنگ‌های دارای پدیده‌های نوری خاص، مانند: پدیده ستاره‌ای (ASTERISM)، پدیده چشم گربه‌ای (CHATOYANCY)، تجزیه نور (IRIDESCENCE) یا ADULARESCENCE در سنگ ماه، عامل تراش سنگ به صورت دامله نیز هستند.

• تراش گنبدی (CABOCHON): در این نوع تراش، سطح روی نگین به صورت گنبدی با قوس بسیار تراش خورده و قسمت زیرین نگین کاملاً صاف است. قاعده این تراش در بیشتر موارد به صورت دایره و بیضی است و نگین را به زیبایی نمایش می‌دهد.
• تراش دو گنبدی (DOUBLE CABOCHON): در این تراش، علاوه بر حالت گنبدی در روی نگین، زیر نگین هم به حالت گنبدی تراش می‌خورد، تنها با این تفاوت که حالت گنبدی در قسمت زیرین، برآمدگی کمتری خواهد داشت.
• تراش تخت (FLAT CABOCHON ): در این نوع تراش که گونه‌ای از تراش صفحه‌ای ساده است، دو طرف نگین کاملاً تخت و بدون هیچ قوسی تراش دیده می‌شوند.
• تراش گنبدی با تحدب کم (LOW CABOCHON-F): تراش گنبدی با قوس کم شبیه تراش گنبدی است، با این تفاوت که حالت تحدب آن از کم تا بسیار کم (نزدیک به تخت) را در بر می‌گیرد.
• تراش مهره‌ای(BEAD): در این تراش، نگین‌ها به صورت کروی مانند دانه‌های تسبیح تراش می‌خورند و جلوه زیبایی به نگین می‌بخشند.

حکاکی‌های مناسب انگشتر عقیق

در ادامه راهنمای خرید انگشتر عقیق سراغ حکاکی می رویم، حکاکی و نقش روی نگین انگشتر، جایگاهی کهن در جامعه اسلام دارد. انواع حکاکی روی انگشتر عقیق، می‌تواند گزیده باورها و ارزش‌های پذیرفته شده هر فرد باشد؛ باورهایی که فرد را به امری خاص، مانند: تکیه و توکل بر خداوند متعال، افزایش رزق و روزی و… فرا می‌‏خواند.

از جمله حکاکی‌های مشهوری که روی نگین انگشتر عقیق انجام می‌شود، «دعای شرف شمس» است که منسوب به امام علی (علیه‌السلام) است و بیانگر 5 اسم اعظم خداوند است. البته آنچه در این باب بسیار سفارش شده آن است که این دعا روی عقیق زرد نقش شود.

از دیگر نقش‌های مناسب روی نگین انگشتر عقیق، آیه «و من يتق الله يجعل له مخرجا …»، «نام پنج تن»، «نام چهارده معصوم»، «نام حضرت حجت» و بسیاری از موارد دیگر است که نقش آن، به باور و اعتقاد هر فرد وابسته است.

بیشتر بخوانید: انواع روش‌های حکاکی نگین

انواع رکاب‌های مناسب برای انگشتر عقیق

بخش مهمی از قیمت هر انگشتر، گذشته از نگین مربوط به رکاب و حلقه آن است. رکاب هر انگشتر متناسب با جنس و مدل آن ارزش متفاوتی دارد که در ذیل به اجمال توضیحاتی درباره آن خواهد آمد.

• جنس رکاب: در طراحی کارهای جواهراتی برای خانم‌ها معمولا از فلز طلا استفاده می‌شود. درحالی‌که در کارهای جواهراتی و لوکس برای آقایان از پلاتین استفاده می‌شود. برای نمونه انگشتر عقیق مردانه با رکاب پلاتین، ترکیبی از دوام و شکوه را ارائه می‌دهد که جلوه سنگ عقیق را به بهترین شکل نمایش می‌دهد. یکی دیگر از فلزات محبوب و پرکاربرد در بین انگشترسازان نقره استف این فلز علاوه بر زیبایی از درخشش و دوام بالایی برخوردار است و نسبت به سایر فلزات، قیمت مناسب‌تری دارد و رنگ سیلور آن جلوه زیبایی به نگین می‌بخشد.
• مدل و طرح رکاب: انتخاب مدل و طرح رکاب در خرید انگشتر عقیق، به سلیقه هر فرد بستگی دارد و بسته به جنسیت فرد متفاوت است. برای مثال در طراحی انگشتر عقیق زنانه بیشتر از رکاب‌های مدل صفوی استفاده می‌شود، در حالی که آقایان بیشتر در مدل‌های فیلی به دنبال طرح‌های متفاوت هستند.

استادکاران این حوزه به طراحی انواع مختلف رکاب‌های پایه با طرح‌های مختلف، همراه با مخراجکاری روی انواع فلزات پرداخته‌اند. از این رو، تنوع رکاب‌ها به قدری زیاد است که می‌تواند نظر هر فردی را به خود جلب کند. ما در فروشگاه جواهرات شرافت به عرضه نمونه‌های ارزنده و چشم‌نواز از طرح‌های کاملاً متفاوت رکاب انگشتر پرداخته‌ایم تا مورد پذیرش افراد خاص پسند قرار گیرد.

سخن پایانی

در نهایت، انتخاب و خرید انگشتر عقیق تنها به زیبایی ظاهری آن ختم نمی‌شود، بلکه توجه به کیفیت سنگ، نوع رکاب، اصل بودن عقیق و هماهنگی آن با سلیقه و سبک شما اهمیت بسیاری دارد. اگر قصد دارید انگشتری را انتخاب کنید که علاوه بر جذابیت بصری، انرژی و حس مثبتی نیز منتقل کند، حتماً از فروشگاه‌های معتبر خرید کنید تا از اصالت سنگ اطمینان داشته باشید. به خاطر داشته باشید که یک انتخاب آگاهانه می‌تواند زیبایی و ارزش ماندگاری را برایتان به ارمغان بیاورد.

منبع ++